A+ R A-

تبلیغات

رجیران

مصطفی عرب

 

   مصطفی عرب ( Mostafa Arab )

 

 دکتر مصطفی عرب کاپیتان نامدار تیم ملی ایران و الگوی یک ورزشکار شایسته - با اخلاق و صادق است که در زمینهای خاکی و در بطن فوتبال پاک و آماتوری دهه 30 و 40 شمسی رشد کرده و تا قهرمانی آسیا و حضور در مسابقات المپیک پیش میرود آقا مصطفی با چهره شرقی خود سمبل یک کاپیتان واقعی و یک انسان تحصیلکرده و موفق است دورانی پر فراز و نشیبی که یادآور روزهای آغازین شکوفایی فوتبال دز ایران زمین بود سعی ما بر آنست که تا حد امکان زوایای زندگی این ستاره نامدار فوتبال را مرور کرده و یاد و خاطره یکی از مفاخر ورزش ایران را گرامی بداریم .

 

   آقا مصطفی متولد 22 مرداد 1320 ( تهران ) است از دوران کودکی ایشان چندان اطلاعی در دست نیست دوران دبستان را در مدرسه امین الدوله میگذراند و سپس به دبیرستان تقوی میرود اما دیپلم را در دبیرستان میر افضلی میگیرد چرا که سال پنجم دبیرستان ( معادل سوم نظری نظام قدیم یا پیش دانشگاهی امروز ) به دبیرستان میر افضلی میرود  اما فوتبال را بشکلی کاملا اتفاقی شروع میکند تا پیش از پرداختن به فوتبال ورزش محبوبش والیبال بود و تا به آن حد در رشته والیبال پیشرفت میکند که در کلاس سوم دبیرستان کاپیتان تیم والیبال مدرسه خود میشود .

  اما یکروز بچه های محله نظام آباد که در منطقه ای موسوم به باغ کلاغها چند تیم فوتبال تشکیل داده و در همان محل همیشه مشغول بازی فوتبال بودند به او پیشنهاد تازه ای میکنند

               - مصطفی تو چرا نمی آیی با ما فوتبال بازی کنی ؟

    این حرف در وجود کاپیتان جوان تیم والیبال مدرسه تاثیر عجیبی میگذارد تا دو سه روز بعد از تردید و دو دلی به گروه بچه های باغ کلاغها پیوسته و به عضویت تیمی بنام پولاد درآید

  اولین دیدار مهمی که او در آنروزها در آن شرکت میکند دیدار میان تیمهای پولاد و نادر است که نتیجه آن پیروزی با نتیجه 3 بر 1 بنفع پولاد و یاران مصطفی عرب میشود او در آنروز در نقش هافبک وسط تیم پولاد بازی خوبی انجام میدهد از آن تیم و بچه های آن بعد ها نام های بزرگی در فوتبال آنروزهای تهران مطرح شدند ( امیر ابارشی - مهدی کشاورز - فریدون عسگرزاده و مهدی رنگانیان .......... )

 توضیح :

( در مصاحبه آقای نادر جهانفرد کارشناس خبره ورزش ایران با دکتر مصطفی عرب در باب زمین باغ کلاغها چنین توضیح داده میشود : باغ کلاغها زمینی بود در نزدیکی های میدان فوزیه ( میدان امام حسین امروز ) گه متعلق به پاشا خان - پدر حسین مبشر - که در این زمین تیمی محلی بنام عقاب تمرین میکرد و او ( دکتر عرب ) بهمراه دوستان خود از جمله امیر ابارشی و مهدی کشاورز و سایرین در آن به فوتبال میپرداختند )

* باغ کلاغها در واقع نام باغی در محله نظام آباد با درختان بلند که به همین دلیل مکان خوبی برای کلاغها بوده و این اسم نام گرفته و در جوار آن زمین فوتبالی بوده که همانند مابقی زمین های آزاد در آنزمان محل خوبی برای جمع آوری جوانان برای فوتبال بود که فوتبالیست های زیادی معرفی کرده. درواقع نام آن زمین فوتبال نیز باغ کلاغها نام گرفته که با عرض تاسف آن محل امروزه به بیمارستانی مبدل شده که از این حیث خداراشکر امری خیر بوده.

                                                                                                                    منبع : رضا دهقانی از دوستان جام تخت جمشید در شبکه اجتماعی

 

  اما زمانیکه 16 سال دارد توسط یکی از استعداد یابهای آنروز باشگاه تهرانجوان و مربی شایسته سالهای بعد باشگاه هما - فریدون عسگرزاده - که آنروزها کاپیتان تیم پولاد نیز بود به استاد حسین فکری و باشگاه تهرانجوان و متعاقب آن دارایی معرفی میشود

  آنروزها استاد حسین فکری سیستم جالبی برای یافتن استعداد ها در سراسر شهر ابداع کرده بود او که همزمان مربی هر دو تیم تهران جوان و دارایی بود 13 سرپرست برای 13 محل مختلف شهر تهران برگزیده بود که کار آنها سرپرستی تیمهای محلی و کشف استعداد ها در سراسر تهران بود

  فریدون عسگرزاده آن روزها کاپیتان تیم پولاد بود از جانب باشگاه تهرانجوان ماموریت داشت در محله باغ کلاغها بدنبال استعداد بگردد که بعد از چند بار مشاهده جسارت و توانایی های تحسین برانگیز آقا مصطفی دست او را میگیرد و به سوی آقا فکری میبرد در باب تاثیر گذاری استاد حسین فکری خود ایشان ( مصطفی عرب ) چنین میگوید :

                ............... شاید در طول سالیانی که در فوتبال هستم مربیان گوناگونی دیده باشم ولی آنچه که بعنوان بنیاد و و اساس کار خود در فوتبال آموختم تجربیاتی بود بود که در همان سالهای نخست کارم در فوتبال آقا فکری بمن آموخت .

                                                                                                                                           تیرماه 1350 - دنیای ورزش شماره 44

 

 روزی که فریدون عسگرزاده با عرب بسراغ آقا فکری رفتند یک روز تابستون بود و دو تیم دارایی و تهران جوان در زمین شماره سه شهباز با هم تمرین میکردند اتفاقا همان روز یکی از بچه های تهران جوان غائب بود و برای اینکه دو تیم جور شود از عرب تازه وارد خواستند که در ترکیب تهرانجوان برابر دارایی بمیدان رود .

  در آن دیدار تمرینی آقا مصطفی 16 ساله بازی درخشانی را ارائه میدهد تا در پایان مورد تحسین استاد فکری قرار میگیرد آقا فکری سپس رو به او کرده و میگوید :

      .......آقا عرب اگر مرتب سر تمرینات بیایی ما بزودی از وجودت در تیم های بزرگمون نیز استفاده خواهیم کرد

  6 ماه میگذرد مصطفی عرب با شرکت مرتب در تمرینات دارایی حال به یک فوتبالیست جوان و با تجربه تبدیل شده و تا حدودی نظر هارا به خود جلب میکند حالا او هفده ساله شده و برای اولین بار در یک دیدار دوستانه برابر شاهین  روی نیمکت ذخیره های دارایی مینشیند دیداری که با نتیجه 8 بر 2 بسود شاهینی ها پایان میپذیرد .

  اما دو ماه بعد تیم دارایی برای شرکت در یک تورنمنت دوستانه ( جام آقاخان ) راهی پاکستان میگردد و مصطفی عرب یکی از مردان اعزامی تیم دارایی به پاکستان است اینچنین اولین سفر ورزشی مصطفی عرب شکل میگیرد او در آن تورنمنت دفاع چپ فیکس تیم دارایی است و با کسب دو پیروزی و یک شکست با کسب عنوان نائب قهرمانی مسابقات به اولین موفقیت دوران ورزشی خود میرسد .

 

 اولین قهرمانی با دارایی 1339

 در بازگشت از پاکستان مصطفی عرب جوان . مدافع چپ تابت تیم نامدار پایتخت ( دارایی ) شده بود شرکت در تورنمنت چهارجانبه تهران که از سوی فدراسیون فوتبال برگزار میشد فضایی بود که در آن مصطفی عرب توانست خود را به جامعه فوتبال ثابت کند تورنمنتی که با حضور تیمهای شهین - تاج دارایی و کیان برگزار شد و در نهایت دارایی فاتح مسابقات شد .

  قهرمانی دارایی موجب دعوت 6 تن از ستارکان این تیم به تیم ملی ایران شد تا به انحصار همیشگی دو باشگاه شاهین و تاج در تیم ملی پایان دهد با شکست های سنگین و دور از انتظار تیم ملی در توکیو 1958 لزوم یک جوانگرایی در بطن تیم ملی ایران احساس میشد .

  چند روز پس از قهرمانی تیم دارایی اسامی نوزده نفر برای شرکت در مسابقات مقدماتی جام ملتهای آسیا در هند اعلام شد که در میان آنها نام مصطفی عرب جوان 18 ساله تیم دارایی نیز به چشم میخورد او در کنار ناصر نوآموز - داوود حیدری - غلامحسین نوریان - مهدی اخوی و ناصر سلطانی 6 برگزیده تیم دارایی برای حضور در مسابقات جام ملتهای آسیا 1960میباشد

  در این مسابقات تیم ایران 6 بار میدان میرود که مصطفی عرب بجز دو دیدار که مصدوم میشود در 4 دیدار دیگر فیکس است

در این مسابقات تیم جوان شده ایران میدرخشد و در یکی از مسابقات با پیروزی 3 بر صفر برابر اسرائیل شکست سنگین سال قبل را جبران میکند و در نهایت پس از کسب عنوان دومی ایران در یک دیدار دوستانه نیز برابر هندوستان  که در بمبئی برگزار شد بمیدان میرود دیداری که با نتیجه مساوی 2 بر 2 به پایان رسید تا پنجمین بازی ملی مصطفی عرب محسوب گردد .

  دیگر مصطفی عرب از بهترین ستارگان فوتبال باشگاهی تهران محسوب میشد حضور در تیم منتخب تهران برای شرکت در مسابقات قهرمانی کشور در سال 1340 که با قهرمانی منتحب تهران صورت گرفت افتخاری دیگر برایش در پی داشت او این افتخار را بار دیگر با تیم منتخب تهران اینبار در اصفهان 1342 تکرار میکند .

 

  قهرمانی جام باشگاههای تهران با دارایی

  سال 1340 در مسابقات دوره ای جام باشگاههای تهران با دارایی قهرمان تهران میشود بازی تماشایی او در پست هافبک وسط برابر تاج از بهترین بازیهای او بود که راه قهرمانی دارایی را هموار کرد دیداری که با برتری 3 بر 1 دارایی به پایان انجامید یک تیم رویلیی که شایسته ترین برای قهرمانی در بین بزرگان بود  غبدالله ساعدی - جلال طالبی - غلامحسین نوریان و .........

 

 

 

 

 

 

    مقدماتی المپیک توکیو - منطقه آسیا   (Olympic Football Tournament 1964 (Qualifying Stage asia

 

 مقدماتی المپیک توکیو سال 42 اغاز راه جدید فوتبال ایران است تا قبل از آن تیمهای ایرانی تنها در مسابقات قاره ای حضور می یافتند اما در این سال ایران برای رسیدن به سهمیه المپیک و حضور در یک میدان جهانی مبارزه میکرد باز هم مصطفی عرب مدافع چپ ثابت تیم ملی ایران است .

  او در 6 دیدار ایران در مسابقات به میدان میرود و اولین بار موفق به گلزنی در تیم ملی نیز میشود روز 22 آذر 1342 ایران و عراق در امجدیه روبروی هم صف آرایی میکنند که تیم ایران در یک دیدار طوفانی با نتیجه پرگل 4 بر صفر عراق را شکست میدهد مصطفی عرب یکی از 4 گل ایران را از روی یک ضربه آزاد تماشایی بثمر میرساند 3 گل دیگر را مهاجم نامدار فوتبال ایران حمید شیرزادگان بثمر میرساند .

 

 ایران و هند

  کسانی که آنروز 17 خرداد در استادیوم امجدیه شاهد دیدار سرنوشت ساز ایران و هند بودند هرگز بازی بی نقص مدافع چپ تیم ایران را فراموش نخواهند کرد تیم مدعی هندوستان با سابقه 4 بار حضور در دور پایانی المپیک خود را بسیار محقق تر از ایران میدانست اما بچه های ایران با حمایت 30 هزار ایرانی حاضر در امجدیه هیچ شانسی برای هندوستان و مربی مغرورش باقی نگذاشتند استاد عطاءالله بهمنش گزارشگر با سابقه و نامدار بازی را برای ملیونها ایرانی گزارش میکرد و چند بار از مصطفی عرب به نیکی یاد میکند و این جمله را بکار میبرد :

                  ...........مصطفی عرب ......  به به بسیار مسلط و گویی امروز بقول بچه ها بازیش گل انداخته و .......

 

 تیم ایران با 3 گل نسخه هند را میپیچد تا تیم ایران تنها یک بازی برابر هند ( برگست ) تا صعود فاصله داشته باشد اما فردای روز پیروزی برابر هندوستان یک تلفن به اردوی تیم ملی ایران میشود که مخاطب آن مدافع چپ شایسته تیم ملی ایران - مصطفی عرب است .

         دنیای ورزش شماره 74 :

    ........ اون روز یک روز بهار سال 1343 بود یعنی 17 خرداد . تو امجدیه مطابق معمول مسابقه بود , اما اینبار توپچیهای تیم ملی مسابقه داشتند اما واقعا شاید عجیب باشد یک دختر خانم 18 ساله همان روز با همان تحسین های آقا بهمنش از آقا مصطفی یکدل نه صد دل عاشق شد بله عاشق آقا مصطفی .

  دختر تاب نگه داشتن این عشق را در قلبش نداشت و فردا روز هر طور بود تلفن اردوی بچه های تیم ملی را گیر آورد و برای آقا مصطفی تلفن میزند دخترک رویایی حرف میزد ولی این رویا کمتر از یکسال بعد رنگ حقیقت بخود میگیرد مادر آقا مصطفی عرب خانه پدر و مادر آن دختر میرود و ازدواج صورت میگیرد و لباس دامادی بر تن آقا مصطفی و .....                                                                                                                                                                                              16 بهمن 1350 - دنیای ورزش شماره 74

 

  یک ازدواج کاملا فوتبالی که شاید در جهان نیز نظیرش پیدا نشود یک بانوی ایرانی که از این پس یارو یاور مصطفی عرب میشود که در زندگی و چه در موفقیت های ورزشی ......

 

 تیم ایران در دیدار برگشت نیز برابر هندوستان موفق ظاهر میشود تا صاحب یکی از 3 سهمیه ارزشمند آسیادر المپیک توکیو گرددو در این راه بیگمان دکتر مصطفی عرب یکی از تاثیر گذارترین نفرات گروه ایران است

 

   المپیک توکیو ( 1964 )

 

  دور نهایی مسابقات المپیک 1964 به میزبانی ژاپن در مهر ماه 1343 برگزار میشود بر اساس قرعه تیم ایران در گروه A مسابقات با تیمهای آلمان شرقی (دموکراتیک ) - مکزیک و رومانی همگروه شد اما متاسفانه تیم شایسته ایران در این تورنمنت مهم تنها با نیمی از توان واقعی خود شرکت میکند همین عامل نهایتا منجر به عدم کسب نتیجه مطلوب میکردد اختلاف درون تیمی چند روز مانده به حرکت , موجب محرومیت 6 تن از اعضای تیم که عضو باشگاه شاهین بودند شد .

  نفرات جایگزین قادر به ارائه نیمی از توانایی های افراد محروم نبودند با تمام این اوصاف مصطفی عرب و سایرین با تمام توان خود بازیها را آغازمیکنند و جز دیدار اول برابر آلمانشرقی که تیمی نیرومند بود در سایر دیدار ها بازی قابل قبولی را بنمایش میگذارند تساوی با مکزیک در حالیکه تیم ایران , سوار بر بازی بود و سپس یک باخت خفیف یک بر صفر برابر رومانی چیزی از ارزشهای تیم ایران بویژه مدافعان آن کم نکرد .

  اما افسوس ابدی برای کسانی ماند که مهاجمان طراز اول تیم را از سفر بازداشتند تا تیم ایران از توان کمی در خط حمله برخوردار باشد پس از مسابقات دیگر بر همگان روشن شد اگر تیم ما با همان ترکیب دور مقدماتی به توکیو میرفت بیگمان از پس مکزیک و هم رومانی بر می آمد تا بهمراه آلمانشرقی پای به دور بعدی مسابقات گذارد بی تدبیری و خود کامکی مسئولین وقت ورزش کشور مانع از درخشش یک نسل طلایی از فوتبال ایران همانند مصطفی عرب و سایرین شد فقط تصور کنید زوج بهزادی و شیرزادگان را که در روزهای اوج دوران بازیگری بودند تا افسوسمان را دوچندان کند ....

 

 

 

 

 چهارمین دوره جام ملتهای آسیا      ( 1968 AFC Asian Cup )

  چهارمین دوره جام ملتهای آسیا اوج دوران بازیگری مصطفی عرب است مدافع چپ تیم ملی ایران در27 سالی دیگر یک جوان کم تجربه نیست و بازی در این پست پس از سالها او را به یکی از با ثبات ترین مدافعان تیم ایران در کنار حسن حبیبی - محراب شاهرخی و جعفر کاشانی تبدیل کرده است .

   با آغاز مسابقات جام ملتهای آسیا در تهران او نیز بهمراه سایر ملیپوشان به اردو میرود تا خود را برای یک تورنمنت مهم آماده کند حضور در هر چهار مسابقه تیم ایران نشان از نقش غیر قابل انکار او در فتح جام است

 

 

20 اردیبهشت 1347 دیدار افتتاحیه

- حریف اول هنگ کنگ است تیم ایران با ارنج بد به مشکل میخورد چرا که پیروزی دو بر صفر در 20 دقیقه آخر مشکلات را در نزد مردان هجومی را نشان میدهد با آمدن جباری در اواسط نیمه دوم خط حمله تیم بهتر میشود

23 اردیبهشت 1347

- دومین حریف ایران تایوان است با پیوستن حسین کلانی به جمع مردان خط حمله تیم ایران 4 بار دست به گلزنی میزند تا امید ایران باز زنده گردد تا اینجا خط دفاع تیم ملی بی نقص عمل کرده .

 

پنجشنبه 26 اردیبهشت 1347

- برمه حریف قدر تیم ایران حتی به قهرمانی نیز امید دارد  دقیقه 2 کلانی حریف را با گل خود شوکه میکند اما پایه گزار این گل مصطفی عرب مدافع چپ تیم ایران است او توپ را در زمین ایران صاحب میشود سپس چند متری پیشروی کرده و نهایتا با یک ارسال بلند و تماشایی کلانی را در موقعیت گلزنی قرار میدهد تا گل اول ایران خیلی زود بثمر برسد او در طول بازی بسیار موفق است بویژه در مهار هلاهاتای مهاجم گریز پای برمه که تقریبا علیرغم درخشش بسیار در دیدار برابر اسرائیل کاملا بی اثر شده بود .

مصطفی عرب

 عرب تنها یکبار برابرکاپیتان کهنه کار برمه - سوگ بهادر - جا می ماند که متاسفانه همان هم به تنها گل برمه می انجامد در پایان نتیجه 3 بر یک بسود عرب و یارانش است برمه از گردونه مدعیان حذف گشته تا قهرمان جام در روز آخر در دیدار میان دو تیم ایران و اسرائیل تعیین گردد 

 

 روز یکشنبه 29 اردیبهشت 1347

- امجدیه با بیش از 30 هزار هوادار ایرانی یک پارچه شور و هیجان میشود تیم ایران یک بر صفر بازی را واگذار کرده تا اینکه همایون بهزادی علیرغم مصدومیت بمیدان آمده بازی را با گل خود بتساوی میکشاند دقایق واپسین دیدار در حالیکه امید های تیم ایران درحال رنگ باختن است یک شلیک تماشایی از پرویز جام چهارم را برای همیشه به زمین امجدیه میدوزد

  حالا ایران فاتح جام است بچه های ایران از شادی اشک میریزند عرب - کاشانی - شرفی .... تهران تا صبح غرق جشن و پایکوبی است ( شرح کاملتر در بخش تورنمنت های بزرگ فوتبال ایران )

  مصطفی عرب حالا در کارنامه بازیگری خویش قهرمانی آسیا را هم دارد چیزی که تا آنروز جایش بشدت خالی احساس میشد اوج توانایی های آقا مصطفی مهار مهاجم پر توان و شایسته تیم برمه ( هلا هاتای ) که از سمت راست تیم برمه بنوعی یار مستقیم او محسوب میشد بود . بویژه در بیست دقیقه پایانی نیمه دوم که تیم برمه بقصد جبران نتیجه 3 بر 1 یک پارچه حمله میکرد برابر این مهاجم سرعتی حریف همانند یک قهرمان استوار ظاهرمیشود . آقا مصطفی روز دیدار با اسرائیل نیز بسیار پر کار بود و روی ارسالهای این تیم بویژه در نیمه اول بسیار هوشمندانه عمل میکرد

 

 

 

 

 جام کوروش بزرگ ( امجدیه - تیرماه 1350 )                          Cyrus the Great Cup 

 

   

  تورنمنت جام کوروش 4 الی 14 تیرماه به میزبانی تهران در استادیوم امجدیه برگزار شد . پس قهرمانی ایران در چهارمین دوره جام عمران منطقه ای کاپیتان حسن حبیبی به حضور درخشانش در تیم ملی ایران پایان داد تا از این پس بازوبند کاپیتانی تیم ایران در مسابقات بین المللی بر بازوان شایسته مصطفی عرب بسته شود .

 جام کوروش اولین تورنمنتی بود که در آن مصطفی عرب با عنوان کاپیتانی نماینده ایران پای بمیدان میگذارد که از قضا بسیار هم  هم برای تیم ایران خش یمن بود این مسابقات با دیدار دو تیم  منتخب تهران و نماینده هلند آغاز میگردد و .....

 

    افتتاحیه مسابقات

   مراسم افتتاحیه راس ساعت 6 بعدازظهر ( نیم ساعت قبل از شروع بازیها ) با حضور 8 تیم شرکت کننده و سپس سرود ملی کشورهای میهمان آغاز میشود میهمانان سرشناسی در مراسم حضور دارند که مهمترین آنها ریاست وقت فدراسیون جهانی فوتبال ( FIFA ) سر استانلی فورد راس ( Sir Stanley Ford Rous ) و هلینو هررا (Helenio Herrera ) سرمربی نامدار فوتبال ایتالیا و باشگاه اینترمیلان هستند .

  آنگاه تیمسار مکری ریاست وقت فدراسیون فوتبال ایران گزارشی از مسابقات را قرائت میکند سپس سر استانلی راس دقایقی بعنوان ریاست افتخاری مسابقات - سخنرانی کوتاهی را ایراد کرده که مهمترین بخش سخنان او پیام صلح و آرامش فوتبال برای همه جهانیان است و لحظاتی بعد در حضور 22 هزار سکونشین امجدیه مسابقات آغاز میگردد

  روز جمعه 4 تیرماه 1350 ساعت 6/30 بعدازظهر مسابقات با سوت داور انگلیسی در استادیوم امجدیه میان تیمهای منتخب تهران ( نماینده ایران ) و نماینده هلند آغاز میشود مصطفی عرب و هوربرت لافن هوکس کاپیتانهای دو تیم مراسم آغازین دیدار را برگزار میکنند .

  تیم هلندی با سه گل مغلوب مردان آماده منتخب تهران به رهبری استاد پرویز دهداری میشوند آنها برخلاف روز اول در روزهای بعد  بازی های زیبایی را بنمایش میگذارند شاید کمی هم خستگی سفر بر عملکرد آنها تاثیر گزارده باشد .

  دیدار بعدی تیم منتخب با نماینده ترکیه روز یکشنبه 6 تیر ماه است تیمی شایسته از فوتبال ترکیه که تنها مغلوب شلیک تماشایی علی جباری شده تا تیم منتخب تهران با یک گل از حالا خود را در مرحله بعدی مسابقات ببیند و سرانجام روز 8 تیرماه ساعت 8 بعد از ظهر تیم منتخب و نماینده چکسلواکی ( تیم ملی ب ) بمیدان میروند تا تکلیف تیمهای صعود کننده از گروه مشخص گردد این دیدار با برتری 2 بر 1 ایران بپایان میرسد .

  سپس نیمه نهایی روز یازدهم تیرماه تیم منتخب تهران با نتیجه 3 بر یک بر نماینده اطریش غلبه میکند تا به فینال مسابقات راه یابد گلهای تیم ایران توسط بهزادی , ایرانپاک و شرفی بثمر میرسد .

  یکشنبه سیزدهم تیرماه روزی فراموش ناشدنی برای فوتبال ایران و هواداران فوتبال است گل دقیقه 56 ایرانپاک موجب پیروزی نماینده ایران بر نماینده رومانی ( آرگوئز ) و نهایتا قهرمانی  میشود جدا از مسابقات و بازیها تصاویر برجای مانده از  ستاره های فوتبال ما , با ارزشترین چیزی است که از آنروزها برای فوتبال ایران بیادگار مانده . بویژه جام زیبای مسابقات بر دستان کاپیتان مصطفی عرب که دوشادوش دیگر قهرمانان در حال دور افتخار است - یکی از زیباترین نوستالژی های تاریخ فوتبال ایران بشمار میرود ( شرح کاملتر این مسابقات بهمراه تصاویر بیشتر در بخش تورنمنت های بزرگ فوتبال ایران - بتفضیل ارائه خواهد شد )

 

  

  

 

 

   جام ملتهای آسیا ( 1972 AFC Asian Cup )

  اردیبهشت ماه سال 51 تیم ملی ایران عازم بانکوک است تا از عنوان قهرمانی خود در دوره قبل دفاع کند تیم ایران در دور اول با پیروزی دو بر صفر بر کامبوج به دور بعد صعود میکند سپس با عراق و تایلند در یک گروه قرار میگیرند دو پیروزی 3 بر صفر برابر عراق و 3 بر 2 برابر تایلند اوج هنرنمایی مردان ایران برهبری کاپیتان مصطفی عرب است .

 سپس در نیمه نهایی بار دیگر تیم ایران برابر تیم کامبوج تیم چغر شرق آسیا قرار میگیرد تا با نتیجه ضعیف 2 بر یک بسختی از سد این تیم نیز بگذرد حالا همه چشمها به دیدار فینال برابر کره جنوبی است

 روز جمعه29 اردیبهشت در ورزشگاه ملی بانکوک دو تیم مراسم آغازین مسابقه را برگزار میکنند جنگ مغلوبه میگردد دیدار با نتیجه یک بر یک به وقت اضافی میکشد اما گل طلایی حسین کلانی در دقیقه 108 اوج احساسات و آرزوهای مردم ایران بود لحظاتی که در تهران پخش مستقیم مسابقات قطع میگردد تا مردم به رادیو ها پناه ببرند او ج حملات تیم کره جنوبی با چهار مهاجم برهبری قهرمان فوتبال کره جنوبی کاپیتان پارک ئی چون که غالبا دو هافبک نیز آنها را پوشش میدادند 12 دقیقه طوفانی را برای خط دفاع و دروازه بان ایران بوجود می آورد 12 دقیقه ای که گویی یکساعت بر ملیپوشان ایران گذشت .

 

 با سوت پایان داور مالزیایی سیواپالان کتریواله ( Sivapalan Kathiravale ) جشن پیروزی تیم را در استادیوم ملی بانکوک آغاز کردند قهرمانی که بسیار سخت و در خارج از خانه لذتی دو چندان برای آقا مصطفی و یارانش داشت.....

 

 

  

 

 

  مصطفی عرب و باشگاه عقاب

 

  کسب نائب قهرمانی مسابقات قهرمانی جام باشگاههای تهران با دارایی درسال 1344 را میتوان آخرین عنوان مصطفی عرب با تیم بزرگ دانست چرا که در اواخر سال 44 نیروی هوایی ایران اقدام به تعریف اساسنامه برای اداره باشگاهش و تبدیل آن از یک باشگاه خصوصی به یک باشگاه سهامی عام نمود تا از این پس این تیم با نام عقاب اجزه یابد در مسابقات قهرمانی باشگاههای تهران شرکت کند وهمچنین تیم دوم باشگاه نیز با همان نام نیرو هوایی در جوار تیم عقاب به فعالیت خود ادامه دهد .

  پس از آن مدیران باشگاه تصمیم به تقویت تیم بویژه از نیروهای تحت امر خود میگیرند و طبیعتا مصطفی عرب بعنوان بازیکن ملیپوش تیم ایران در اولویت برای پیوستن به این تیم قرار داشت او بهمراه مصطفی کاچار - عبدالله ساعدی - هوشنگ گودرزی و ..... اسکلت اولین تیم حاضر در مسابقات باشگاهی تحت نام عقاب تشکیل میدهند .

  با جدایی عرب از دارایی و پیوستن او به تیم عقاب فصل نوینی در فعالیتهای باشگاهی او آغاز میگردد دوران پر فراز و نشیبی که تا آخرین روز حیات با شکوه باشگاه عقاب ادامه یافت در این مدت تیم عقاب غالبا در رتبه های سوم تا پنجم جدول رده بندی باشگاههای تهران قرار میگیرد اوج کار تیم عقاب به فصل 1351 جام باشگاههای تهران بر میگردد که این تیم با شایستگر و در یک نیرد جانانه با تاج برای کسب عنوان قهرمانی به جایگاه دوم جدول رده بندی بسنده میکند .

 عقاب در سال 46 و 47 با مشکلات عدیده ای دست بگریبان بود که در آن سالها مصطفی عرب برای مدت کوتاهی در کنار بازیگری مسئولیت مربیگری تیم را نیز برعهده میگیرد اما با آمدن مدیریت جدید در سال 47 و پیوستن استاد حسین فکری به عقاب - مصطفی عرب در مقام کاپیتان تیم تنها به رهبری تیم درون زمین میپردازد در سالهای آخر اشتباهات مدیریت باشگاه در امر اداره باشگاه بشکل گروهی بزرگترین ضربه را بر پیکر این تیم ریشه دار و قدیمی زد بگونه ای که در نهایت با بالاگرفتن اختلافات درون تیمی در سال 1353 هر لحظه بیم شکستن بالهای تیم دوست داشتنی فوتبال ایران میرفت .

  در نهایت نیز آنچه که نباید رخ میداد در نهایت بی تدبیری بوقوع پیوست تا با اعلامیه فدراسیون وقت در بهمن 1353 عقاب تیم مردانی بزرگ همانند مصطفی عرب - فریبرز اسماعیلی - منصور ضرابی - پرویز - ایرج دانایی فرد و بسیارانی دیگر از فعالیت در مسابقات جام تخت جمشید باز بماند و آرام آرام به ورطه فراموشی در تاریخ ورزش ایران بیافتد ( حوادث و عملکرد دقیقتر مدیران و نقش فدراسیون در این تصمیم با مستندات در بخش تاریخچه باشگاههای بزرگ به تفضیل ارائه خواهد شد )

  بهر روی عقاب - ملقب به تیم ستاره ها - از حرکت باز می ایستد تا یکی دیگر از مراکز پرورش جوانان و ورزشکاران در شهر تهران عملا از دور خارج گردد اما یاد و خاطره اش سالهای سال و برای همیشه در ذهن علاقمندان ورزش باقی خواهد ماند آنچنانکه امروز با گذشت چیزی بیش از 40 سال از آن به نیکی یاد میشود

 

 

 

 

  مردسال فوتبال ایران 1350

 سال 1350 سال بسیار موفق برای کاپیتان شایسته تیم ملی ایران - مصطفی عرب بود بازیهای درخشان او در اوج پختگی چه در تیم ملی ( جام کوروش و مسابقات مقدماتی المپیک ) منجر به انتخابش بعنوان مرد سوم فوتبال ایران میگردد گروهی کثیری از کارشناسان و اهالی مطبوعات او را پس از علی پروین و علی جباری شایسته کسب این عنوان ارزشمند میدانند سرانجام در جشنی که در مهر ماه 1351 به همین منظور برگزار میگردد او لوح و جوایز خود را از دست مسئولان وقت میگیرد

  مصطفی عرب درحالی موفق به کسب این عنوان ارزشمند میشود که بالاتر از بزرگانی چون ابراهیم آشتیانی ( فوتبالیست برگزیده سال قبل ) - حسین کلانی - کارو حقوردیان - حسن حبیبی - اکبر افتخاری - صفر ایرانپاک و ..... بسیارانی دیگر قرار میگیرد که نشان از آمادگی صد در صد او در میادین داخلی و خارجی در آن سالهاست .

 

 

 

                                                                                       جام تخت جمشید

 

 دوران حضور مصطفی عرب در مسابقات جام تخت جمشید تنها به دو دوره اول محدود میشود چرا که در پایان جام دوم , تیم عقاب از ادامه مسابقات با رائی نا عادلانه از سوی فدراسیون وقت , باز می ماند .

  جام اول تخت جمشید

  مصطفی عرب در اواسط سال 52 بطور موقت چند ماهی را از تیمش ( عقاب ) جدا میشود تا برای گذراندن یکدوره تکمیلی تحصیلی عازم آمریکا گردد او در این مدت نیز از فوتبال غافل نمی ماند چرا که او با گردهم آوردن دانشجویان ایرانی علاقمند و مستعد تشکیل یک تیم فوتبال می دهد تا در کنار تحصیل از آمادگی و شرایط جسمانی دور نگردد با این حال مصطفی عرب در جام اول تخت جمشید تنها در 5 هفته آغازین مسابقات حضور دارد و با تعطیلی مسابقات بواسطه مسابقات جام جهانی مقابل استرالیا - او نیز به سفر تحصیلی خود میرود .

  اما در همان 5 هفته ابتدایی که عقاب با قویترین تیمهای مسابقات ( پاس - تاج - پرسپولیس - صنعت نفت و راه آهن ) مواجه میگردد او کاپیتان و ستاره تیم است آنچنانکه که بدون باخت این پنج دیدار را پشت سر میگذارد تا یکی از امیدهای کسب مقام قهرمانی نیز باشد پس از او بازوبند کاپیتانی تیم بر بازوی فریبرز اسماعیلی مهاجم قدیمی و ملیپوش سابق می افتد . 

جام دوم تخت جمشید ( اوج اختلافات داخلی )

با بازگشت مصطفی عرب به ایران جایگاه او بعنوان قدیمی ترین عضو باشگاه و کاپیتان عقاب در تیم محفوظ بود او در هفته اول برابر پرسپولیس پیشاپیش سایرین پای به امجدیه میگذارد دیداری که با تساوی بدون گل پایان می گیرد اما هفته های بعد نفرات تیم به دو دسته قدیمی ها و جدیدها تبذیل میشوند گروه جدیدها به رهبری پرویز و قدیمی ها نیز کاپیتان عرب را نقر اول خود معرفی میکنند

  اختلافات موجب قهر و ترک تمرینات توسط پرویز میشود تا عقاب با مشکلات زیادی مواجه شده و برابر سپاهان در هفته سوم شکست بخورد با پادرمیانی مسئولین یک روز مانده به دیدار هفته چهارم برابر ملوان پرویز بر میگردد تا تیم با یک تساوی به تهران برگردد اما هفته بعد جنگ میان دوگروه بالا میکیرد تا جایی که در هفته ششم برابر تاج مدیریت باشگاه مانع ورود قدیمی ها به رختکن تیم میشود .

  این موضوع با اعتراض شدید کاپیتان عرب مواجه میشود او که عمری پای تیم زحمت کشیده بود و با تمام مشکلات ساخته بود حالا با تصمیماتی اینچنینی مواجه میشد مدیریت چند نفره در عقاب بلایی بر سر این تیم خوب و محبوب پایتخت می آورد که باور کردنی نبود هر چند چند روز بعد مشکلات بنحوی حل میشود اما این زخم چرکین تاثیرش را در نتیجه گیری این تیم در طول فصل میگذارد تا تیم چهارم فصل پیش بزحمت در جایگاه هشتم جدول دوازده تیمی قرار گیرد و از سقوط به دسته پایینتر نجات یابد .

با رای ناعادلانه فدراسیون فوتبال فعالیتهای باشگاه عقاب در دسته اول پایان می پذیرد و پس از آن مصطفی عرب که هرگز نمیتوانست از فوتبال به دور باشد سرپرستی و مربیگری یکی از تیمهای دسته های پایینتر نیروی هوایی تحت نام ( شهپر ) را بر عهده میگیرد و کم وبیش نیز خود در این تیم نیز بمیدان می آمد او در مربیگری نیز موفق بود پیروزی بر شهربانی رقیب همیشگی این تیم در تابستان 54 و در نهایت کسب عنوان دومی نیروهای مسلح اولین افتخار مصطفی عرب در امر مربیگری بحساب می آمد .

  او تا سال 57 رهبری شهپر را نیز ادامه میدهد و با شرایط خوب بدنی که داشت پابه پای جوانان این تیم میدوید او در سال 56 که در 36 سالگی قرار داشت یکی از مردان ثابت این تیم در طول یک فصل بود

  دکتر مصطفی عرب یکی از بزرگترین مردان دهه 40 و 50 فوتبال ایرانست که علیرغم دست یابی به مدارج بالای ورزشی و تحصیلی زندگی ساده ای را برگزیده بود او هرگز برخلاف اینروزها رنگی از تجمل و تجملات در زندگیش دیده نمیشد کاپیتان تیم ملی ایران آنقدر ساده زندگی میکرد که نشریه دنیای ورزش در بهمن 50 و در دوران اوج بازیگری او در تیم ملی چنین نوشت :     

             کاپیتان ایران - مردیست که خشتی نو از درآمد فوتبال در خانه اش نقش نگرفته است

   و سپس اضافه میکند :

   ......  مردی بزرگ و بدون تظاهر در فوتبال ما , مردی که فوتبال همه زندگی اوست ولی خشتی نو از در آمد فوتبال بر خانه اش نقش نگرفته . به حیاط کوچکی که مردی با قلبی بوسعت آسمان در آن زندگی میکند نگاه میکنم و به فرزندانش که نمیتوانند دور حیاط بدوند و تنها در آمد حال حاضر کاپیتان محبوب تیم ملی از فوتبال حقوق 3000 ریال ماهانه اش از باشگاه است

 

  دکتر مصطفی عرب طی 13 سال حضور مستمر در تیم ملی ایران همواره از بهترینها بود و تنها 4 بار طی این مدت در ترکیب تیم بمیدان نرفت که هر چهار بار هم تنها مصدومیت مانع او شد آخرین دیدار ملی او برابر بایرمونیخ دوستانه در تیر ماه 51 برگزار شد هرچند آنروز قرار بر این نبود که این دیدار بعنوان دیدار خداحافظی او باشد چرا که مصطفی عرب در آستانه حضور تیم ملی به المپیک مونیخ نیز او یکی از مردان آماده ایران در اردو بود اما مصدومیتی که در هفته های آخر گریبانگیرش میشود مانعی برای شرکت در دومین المپیک دوران ورزشی اوست .

  چند روز بعد از آنکه مشخص میگردد او به بازیهای المپیک نمیرسد فدراسیون فوتبال ایران در یک اقدام پسندیده به احترام 14 سال حضور مداوم او در تیم ملی مقدمات اعزام او را بهمراه تیم به المپیک مونیخ را فراهم میکند اما دکتر خود در اقدامی زیباتر ضمن تشکر از فدراسیون تقاضا میکند یک جوان را بجای او به مونیخ اعزام نمایند تا علاوه بر کسب تجربه یار و یاور تیم ملی ایران نیز باشد .....

  دکتر مصطفی عرب امروزه در دهه هشتم زندگی خود بسر میبرد خاطرات دوران ورزشی او بخش بزرگی از کتاب زرین افتخارات ایران زمین است بخشی که هر چند کمتر در بابش گفته شده اما بشهادت تاریخ جزو پاکترین و درخشانترین دوران ورزش ماست برای دکتر مصطفی عرب از صمیم قلب آرزوی سلامتی نموده و یاد و خاطره اش را گرامی میداریم .

                                                                                                                                                مدیریت وبسایت مسابقات جام تخت جمشید - تیر 93

 

 

 

 

                                                                                       گالری تصاویر  مصطفی عرب

 

مصطفی عرب