استاد غلامرضا توانایی عزیز ……..
=============
ستاره سالهای دور والیبال ایران و باشگاه تهرانجوان , شاگرد خلف استاد حسین جبارزادگان که تیم والیبال باشگاه محبوب پرسپولیس را به اوج شکوه و قدرت رساند و چنین است که , نامش تا همه ی دوران جاودانه باقی خواهد ماند .
اگر از سالهای نخست پیدایش والیبال صرف نظر کنیم , رشد و توسعه حقیقی آن را می بایست طی سالهای پایانی دهه ۳۰ و سپس آغاز دهه ۴۰ شمسی جستجو کرد . روزهایی که والیبال از یک رشته متوسط و کم استقبال به یک موضوع جذاب و محبوب درمیان جوامع تبدیل شد و شکل و شمایل والیبال ساده و قدرتی دهه ۲۰ و ۳۰ شمسی به یک رویداد تاکتیکی بر پایه دو اصل “ اندیشه و سرعت عمل ” استوار گشت و چنین شد که بیکباره آوای توپ و تور از هر کوی و برزن شنیده میشد .
در آن روزها بواقع والیبال ایران در طرح و اندیشه یک فرد خلاصه میشد ” استاد حسین جبارزادگان ” همانکه نامش تا همه ی تاریخ با احترام فراوان همراه خواهد بود … آقا جبار با الگو برداری صحیح و هوشمندانه از والیبال روز دنیا , ساختار سنتی والیبال ایران را دگرگون کرد و بواقع فصلی نوین را برایمان رقم زد . استاد اما ضمن بازسازی شیوه و فرم والیبال سنتی ما , با جدیت تمام به تعلیم و آموزش شاگردانش نیز پرداخت که از میان انها , استاد غلامرضا توانایی بواقع از شاخص ترین هاست . آموزگاری نمونه و مهربان و به تمامی ” عاشق ورزش ” که تمامی سالهای جوانی را صرف آموختن رشته محبوب اش نمود و سپس انچه که طی سالهای متمادی آموخت , بی هیچ چشم داشتی به نسل جوان و علاقمند والیبال ایران منتقل کرد .
استاد غلامرضا توانایی متولد منطقه شمیرانات تهران میباشد . او از همان روزهای نوجوانی به رشته هایی متعدد ورزشی علاقمند شد اما دست سرنوشت سرانجام برای او والیبال را برگزید و او آنقدر توانا و علاقمند و شایسته بود که بسیار زود به قویترین و بهترین تیم والیبال باشگاهی سالهای نخست دهه ۴۰ شمسی ما پیوست و شاگرد محبوب و موقر آقا جبار شد . در آن سالها تهرانجوان با بزرگانی همانند حسن کرد , محمود مطلق , محمد همت یار , غلامرضا توانایی , خلیل پاک نظر به قدرت نخست والیبال باشگاهی کشور تبدیل شد . نامهایی که جملگی در اردوی تیم ملی برای رقابتهای انتخابی المپیک ۱۹۶۴توکیو حاضر بودند و با شایستگی تمام , در حضور باشگاه های توانمند ورزش ایران ( تاج , شاهین و دارایی ) برای چهار فصل متوالی , فاتح بالاترین سطح رقابتهای باشگاهی ما شدند ….

* استاد غلامرضا توانایی , عضو ثابت و تاثیر گذار تیم مقتدر باشگاه تهرانجوان در نیمه اول دهه چهل شمسی
( مسابقات جام باشگاه های تهران – مرداد ماه ۱۳۴۳ )
==============================
پس از پایان دوران بازیگری اما , دوران طلایی و با شکوه استاد توانایی در باشگاه محبوب و مردمی پرسپولیس آغاز شد . زنده یاد علی عبده , مالک و بنیانگذار باشگاه پرسپولیس علاقه ای وافر به رشته والیبال داشت و با آنکه خود او از قهرمانان والیبال در سالهای پایانی دهه ۲۰ شمسی بود ولی باشگاه اش فاقد یک تیم والیبال بود . غلامرضا توانایی با تعدادی جوان کم نام و نشان اما مستعد , تیم والیبال باشگاه را بر پایه همان آموزه های حسین جبارزادگان , پی ریزی کرد و تنها طی چند سال تا انجا پیشرفت که تیم او , همانند تیم فوتبال باشگاه پرسپولیس به یک قطب بزرگ و مدعی در والیبال کشور تبدیل شد و به واقع میتوان اینگونه نتیجه گیری کرد که در ان سالها غلامرضا توانایی با اعتماد و پشتیبانی بزرگمردی بنام علی عبده “ هنرمندانه ” از هیچ , همه چیز ساخت …
از استاد غلامرضا توانایی عزیز تقاضا نمودیم تا مخاطبان وبسایت را بیش از پیش با خاطرات دوران ورزشی خویش آشنا سازد و نیز داستان شکل گیری و پیدایش تیم والیبال باشگاه پرسپولیس را برایمان بازگو نماید و استاد عزیز , بزرگوارانه دعوت مجموعه را پذیرفت . متن زیر , بخشهایی از گفتگوی طولانی وبسایت جام تخت جمشید با استاد غلامرضا توانایی می باشد که تقدیم علاقمندان تاریخ ورزش میگردد .
* جناب توانایی تقاضا دارم از همان روزهای نخست …. از شور و نشاط دوره نوجوانی آغاز کنید …..
حدود سالهای ۱۳۳۵ یا۱۳۳۶ بود که ورزش را در محدوده شمیرانات و در رده ی نوجوانان آغاز کردم . بعد از آن در دبیرستان شاپور تجریش که اکنون جلال آل احمد نام دارد , آن را پیگیری نمودم تا که سرانجام عضو تیم منتخب شمیرانات شدم . سال ۱۳۳۹ دوران متوسطه را به پایان بردم و در همان روزها بود که توسط آقای حسین جهانشاه که از پیشکسوتان و بازیکنان رده بالای ایران بود به استاد حسین جبارزادگان معرفی شدم ان روزها حسین جبارزادگان در باشگاه بوستان فعالیت داشت بنابر این در باشگاه بوستان تحت نظر و تعلیم او قرار گرفتم اما پس از یک مدت کوتاه میان حسین جبارزادگان و مالک باشگاه بوستان اختلاف افتاد و اینگونه شد که او تمام شاگردانش را به باشگاه تهرانجوان برد و من نیز فعالیتم را در باشگاه تهرانجوان ادامه دادم .
* پیش از مبحث باشگاه تهرانجوان , تقاضا دارم قدری بیشتر به ورزش در منطقه شمیران اشاره کنید چرا که تاریخ ورزش , گواه آن است که در سالهای ۳۰ و ۴۰ شمسی , شمیران یک قطب قابل توجه در ورزش تهران بوده و ……
همین گونه است . در ان سالهای دهه ۳۰ , در واقع ورزش شمیران صاحب چهره ها و نام های بسیار بود که هر کدام در بالاترین سطح کشور فعالیت داشتند منتهای امردر آن روزگار شرایط بگونه ای نبود که انها بتوانند در رده ملی و رقابتهای جهانی و آسیایی حاضر باشند . با اینحال همان روزهای سال ۱۳۴۲ که آقا جبار تحت عنوان سرمربی تیم ملی , قصد تشکیل تیم ایران را داشت , ۶ بازیکن از شمیران در اردوی تیم منتخب تهران که در واقع همان تیم ملی بود , حضور داشتند که همین امر نمایانگر پتانسیل بالای ورزش منطقه شمیران می باشد .
بخاطر دارم که ان سال حسین جبارزادگان بازیکنان منتخب را به دو دسته تقسیم کرد تا از دل رقابت میان انها , تیم ملی ایران را بر گزیند و درست از همان زمانها بود که بسیاری از بازیکنان مطرح شمیران از صحنه ورزش کنار رفتند بعنوان مثال اگر بخواهم به این نامها اشاره کنم میتوان به نام فرهاد سمیعی که قد و قامت بسیار مناسبی داشت و نیز آقای اکبر افتخاری که در رقابتهای انتخابی المپیک انتخاب شد و همچنین نامهای دیگر که اکنون بیاد دارم آقایان وزیری , مستوفی , خلیلی ….. اشاره کنم .

* استاد عزیز , بی تردید شما یکی از بهترین و موفقترین شاگردان زنده یاد حسین جبارزادگان هستید و از سوی دیگر جامعه ورزش از ایشان بعنوان یکی از بهترین و تاثیر گذار ترین چهره ها درتاریخ والیبال ایران یاد میکند . از آنجایی که اکنون در قید حیات نیستند , تقاضا دارم قدری به آقا جبار و نقشی موثر او در ارتقاء سطح والیبال ایران , اشاره کنید .
بله در دوران والیبال باشگاهی فقط یک مربی داشته ام و آن حسین جبارزادگان بود البته در روزهای نوجوانی و جوانی در ورزش شمیران مربیانی داشته ام اما هنگامی که به رقابتهای باشگاهی راه یافتم و همچنین در تیم منتخب تهران و اردوی ملی , حسین جبارزادگان تنها مربی ام بود و بمرور پس از آنکه مرا فردی مصمم وعلاقمند دید و مشاهده کرد که فردی سالم هستم و دور از انحرافات …. ارتباط ما بیشتر از پیش شد و به رفت و آمد خانوادگی نیز انجامید . آقای جبارزادگان فردی بسیار جدی , باهوش و زیرک بود و از سال ۱۳۴۱ شاگرد او در باشگاه تهرانجوان بودم . هنگامی که آن روزها مسابقات جهانی و المپیک برگزار شد , او شیوه و روش بازی تیم ژاپن را که آن روزگار یک ابر قدرت بزرگ در عرصه والیبال دنیا بود , از نزدیک نظاره کرد و بویژه تمرینات آنها را با دقت زیر نظر گرفت و مورد تجزیه و تحلیل قرار داد و سپس از روی همان مشاهدات , ساختار والیبال ایران را متحول نمود . آن روزها آقا جبار از تمرینات تیم ملی ژاپن فیلمبرداری و عکس برداری کرد و از آنها همانند یک کلاس درس بهره برداری نمود …. او پس از مشاهده , دریافت که چگونه بازیکنان ژاپنی با آن قد و قامت کوتاهتر نسبت به سایر کشورها , میتوانند در رقابتهای المپیک و جهانی به موفقیت های بزرگ دست یابند . او یک برداشت کامل و دقیق از سبک بازی و والیبال مدرن تیم ژاپن کرد و سپس همان آموخته هایش را در تیم والیبال باشگاهی تهرانجوان که من نیز عضو آن بودم , پیاده نمود …
درست بخاطر دارم در همین سالن هفتم تیر امروز , که البته آن روزگار نامی دیگر داشت , او با جدیت و پشتکاری مثال زدنی , تیم تهرانجوان را پشت ” درب های بسته ” برای چندین ماه تمرین داد و دقیقا بخاطر دارم که پس از ان در اولین دوره مسابقات باشگاهی , همگی تیمهای حاضر و مربیان و کارشناسان از شیوه و روش بازی تهرانجوان , حیرت زده شدند که بواقع اینها ( تیم تهرانجوان ) چه در زمین مسابقه انجام میدهند … آیا بالماسکه بازی میکنند !!! … آیا این ژیمناستیکه ؟!! یکی از این سمت شیرجه میزد و دیگری از ان سمت شیرجه …. یکی از این ور پای پهلو … دیگری شیرجه جلو و … و … اینها نکاتی بود که قبل از ان در والیبال ایران بندرت دیده میشد .
بنابر این چنین شد که پس از آن سایر تیمها , دیگر حریف تهرانجوان نشدند و از آنجا که صاحب آرشیو و مطالعه هستید , حتما اشراف دارید که در ان سالها تیم تهرانجوان قدرت مطلق العنان والیبال باشگاهی کشور بود . همان سالی هم که تیم ملی برای مسابقات انتخابی المپیک تشکیل شد , سال ۴۲ , تعداد بسیار زیادی از بازیکنان تهرانجوان در تیم ملی انتخاب شدند . استادم اقای حسین جبارزادگان آن روزها , فرم والیبال ایران را تغییر داد و بواقع آن را از شیوه های سنتی قدیمی به شیوه ی نوین ” جفتی زدن ” تبدیل کرد اما با آنکه اغلب تیمها با مشاهده بازی تهرانجوان , تغییر شیوه دادند و بواقع والیبال نوین دنیا را سرلوحه کارشان قرار دادند اما همچنان بودند گروهی که به شیوه های قدیمی از جمله ” لنگی زدن ” تعصب داشتند و به ان پایبند باقی ماندند …… یکی از آنها همین شعبان محمدی بود که میگفت این شیوه را رها کنید و … شعبان محمدی در مسابقات بازیهای آسیایی ۱۹۵۸ توکیو که تیم ملی به مدال نقره رقابتها دست یافت , عضو تیم ملی بود اما در آخرین لحظه بجهت تصمیم مدیران وقت در جهت کاهش افراد اعزامی به توکیو , نام اش از جمع بازیکنان تیم ایران خط خورد .
از آنجایی که آقای جبارزادگان علاوه بر حضور در باشگاه تهرانجوان , همزمان مربی تیم ملی نیز بود , اغلب خود وی مستقیما بالای سر تیم نمی آمد . گاهی اوقات توسط آقای حسن کرد و گاهی توسط مهندس محمود عدل و مجتبی مرتضوی و بعد ها محمود مطلق , تیم تهراجوان هدایت میشد .

* استاد فقید ” حسین جبارزادگان ” با الگو برداری از سبک والیبال ژاپن , تیم تهرانجوان را به قدرت نخست والیبال باشگاهی ایران تبدیل کرد . غلامرضا توانایی عزیز نیز یکی از اعضای ثابت و تاثیر گذار همان تیم قدرتمند و بیادماندنی تهرانجوان می باشد که چهار قهرمانی متوالی را تجربه نمود …..
=========================
* همانگونه که میدانیم با حضور تیمسار پرویز خسروانی ( بنیانگذار سازمان ورزشی تاج ) در راس هرم ورزش , از ادامه فعالیت باشگاه قدرتمند تهرانجوان که در اغلب رشته های ورزشی صاحب عنوان بود , ممانعت شد و بواقع یکی از نخستین احکام تیمسار که در همان آغاز , همین لغو پروانه فعالیت باشگاه تهرانجوان بود . از ان روزها بگویید و اینکه , این حکم چه تاثیری در سرنوشت ورزش شما داشت ….
هنگامی که تیمسار خسروانی سرپرست سازمان تربیت بدنی شد , بجهت اختلاف های پیشینی که با حسین فکری ( بنیانگزار باشگاه تهرانجوان و مربی تیم ملی فوتبال ) داشت دستور داد تا کلیه فعالیت باشگاه ورزشی تهراجوان متوقف شود اما حسین فکری و دوستان و یاران تهرانجوان سعس کردند تا مانع اجرای این حکم شوند و سپس با گذشت مدتی مقرر شد تا باشگاه با نامی دیگر ” طوفان ” به فعالیت ادامه دهد و اگر چه که طوفان نام داشت اما همگان آن را تهرانجوان می نامیدند .
همانگونه که مطلع هستید آن روزها باشگاه تهرانجوان یک قطب بزرگ در ورزش ایران و در اغلب رشته ها صاحب تیمی نیرومند بود …. بویژه در رشته هایی همانند والیبال و فوتبال و همچنین در بخش بانوان صاحب بازیکنان زبده و ملیپوش بود . بنابر این وقتی که باشگاه تهرانجوان ممنوع فعالیت شد یکباره تعدادی از چهره های صاحبنام , بدون باشگاه ماندند و تلاشها برای جذب آنها از سوی دیگر باشگاه ها آغاز شد . همان روزها از سوی باشگاه تاج , به تعدادی از ورزشکاران تهرانجوان پیشنهاد شد تا عضویت در باشگاه تاج را بپذیرند و من نیز یکی از آنها بودم که با نظر مستقیم تیمسار خسروانی برای پیوستن به تیم والیبال تاج برگزیده شدم و از انجایی که آن روزها او سرپرست سازمان تربیت بدنی بود , قبول پیشنهاد وی به منزله کسب یک موقعیت عالی در ورزش ایران و همچنین عضویت تضمینی در تیم ملی بود .
* و شما این پیشنهاد عالی را نپذیرفتید در حالی که بسیاری , عضو باشگاه تاج شدند … و البته این در شرایطی بود که در همان روزها دو باشگاه بزرگ و مردمی ( شاهین و دارایی ) نیز از صحنه ورزش ایران کنار رفته بودند و بواقع باشگاه ” تاج ” یکه تاز ورزش ایران شده بود …. تقاضا دارم چنانچه مقدور است و تمایل دارید , جریان دریافت این پیشنهاد را برای مخاطبان با جزئیات شرح دهید .
بله دوره دوره ی تاج بود و من نیز عضوی از تیم طوفان ( تهرانجوان ) بودم که یک روز تیمسار خسروانی از من دعوت کرد که به باشگاه تاج بروم . بخاطر دارم که در سالن شهید حیدرنیا بازی داشتیم که البته آن روزها ” فرح ” نام داشت و دیگر که , اون موقع ها من بسیار با تجربه شده بودم و در اوج دوران بازیگری ام قرارداشتم و بعنوان ستاره مسابقه معرفی شدم . آجودان تیمسار خسروانی که خودش از والیبالیستهای قدیمی بود آمد از ما دعوت کرد که به جایگاه برویم . نام آجودان خسروانی نیز ” شقاقی ” بود . تیمسار اون بالا تو جایگاه نشسته بود و وقتی که رسیدیم بالا , تیمسار به احترام ما بلند شد و سپس رو بمن گفت : بازی تو رو دیدم و واقعا که امروز عالی بودی پس از تو میخواهم که دم درب سالن بمانی و نروی تا که وقتی مراسم تموم شد با ماشین میرسونمت تجریش و در مسیر نیز با هم صحبت میکنیم . اتفاقا این گفتگو رو تمام بچه های تیم نیز شنیدند و در جریان امور قرار گرفتند .
بنابر این تمام بچه ها رفتند و من موندم و سپس تیمسار آمد و سوار ماشین شدم و تو مسیر بمن پیشنهاد کرد که شما بیا باشگاه تاج من میذارمت کاپیتان تیم والیبال تاج که برای تو خیلی ارزشمند خواهد بود و اگر مشکل سربازی هم داشته باشی معافیت رو میگیرم و اگر مشکل شغل داشته باشی هم , ترتیبی میدهم که استخدام شوی …..
هر چی که تیمسار میگفت , در جواب میگفتم که مشکل سربازی ندارم و شغل دارم و در وزارت دارایی مشغول هستم حتی یادمه که تیمسار بمن گفت : خوب من معرفی ات میکنم به اقای سیرنگ تو وزارت دارایی تا اونجا یک پست خوب به تو بدهد …. سرانجام به تیمسار گفتم : قربان من از شما تشکر میکنم اما هنوز جوانم و تازه هم استخدام شده ام و میدانم که پیشرفت ناگهانی خوب نیست و سقوط ناگهانی بهمراه دارد . شما اجازه بدهید , گام به گام مسیرم رو طی کنم . اما اخر صحبت تیمسار گفت باشه اما یک روز بیا سازمان پیش آقای شیخان و او شما را راهنمایی میکنه به دفتر من …. و من یک روز رفتم .
پرویز شیخان , رئیس دفتر تیمسار بود . جا داره که اشاره کنم آقای شیخان یک فرد بسیار وارسته و ورزش دوست و خوش برخورد بود از درب که رفتم داخل دفتر آقای شیخان از من استقبال کرد و مرا برد اطاق تیمسار ….و او بمن گفت که : اون روز هرچه که گفتم شما نپذیرفتی اما حالا برایت یک پیشنهاد بهتر دارم . اگر عضو باشگاه تاج بشوی علاوه بر اینکه میگذارمت کاپیتان تیم والیبال تاج , کاپیتانی تیم ملی را نیز به تو میدهم و میدونی که این آرزوی هر جوانی هست که کاپیتان تیم ملی ایران بشه .
رو به تیمسار گفتم : قربان شما اجازه بدهید من بروم فکرهامو بکنم و نظرم رو به شما اطلاع میدهم که تیمسار رو بمن گفت : اینگونه که بنظر می یاد , پاسخ ات همچنان منفیه . پس حالا که چنینه , یک صحبت اصلی با تو دارم . به تیمسار گفتم که خواهش میکنم قربان . گفت پس بنشین . سپس رفت از توی یک کشوی میز , یک پوشه آورد و از توی آن پوشه یک نامه در آورد که بالای آن نامه نوشته بود بنام نامی اعلی حضرت همایون شاهنشاه آریا مهر … بدینوسیله به استحضار میرساند تیمسار خسروانی فلان است و اله بله و ….. هر چه که دلشون خواسته بود نوشته بودند و عجیب که زیر آن متن , امضای من بود !! ….

بعد رو بمن گفت : که آیا این امضای شماست ؟ … به تیمسار گفتم بله . این امضای منه اما این نامه نامه ی من نیست . نه خطش خط منه و نه متن و موضوع این نامه مورد تایید منه ولی امضا , امضای منه . نامه رو از دست او گرفتم و با دقت به امضای خود نگاه کردم سپس به تیمسار گفتم قربان از انجا که فردی اداری هستم , اکنون دریافتم که این امضا یک کپی از امضای من میباشد چرا که امضای من یک خط نازک دارد که در کپی حذف شده , بنابر این میتوانم با اطمینان به شما بگویم که این امضاء یک کپی از امضای من میباشد و این نشان دهنده آن است که از امضای ام سوء استفاده شده …. .
تیمسار گفت : احسنت …. من هم قصدم همینه و همین نکته را میخواهم به تو بگم . امیدوارم که متوجه شده باشی که این نامه حسین فکری ( بنیانگذار باشگاه تهرانجوان ) است و سازمان امنیت نیز این نامه رو بما داده . پس ببین که چگونه از امضایت سو استفاده میشه . احتمالا شما تقاضای عضویت در باشگاه تهرانجوان را کرده ای و انها بدون آگاهی تو , امضایت را از زیر ان نامه در نامه ی دیگر جعل نموده اند و اکنون , سازمان امنیت از من که سرپرست تربیت بدنی هستم , بابت این نامه توضیح خواسته . حالا بازهم مشکلی نیست . برو فکرهاتو بکن …. ببین که داری با چه کسانی کار میکنی ؟ …. اگر تصمیمت رو گرفتی , فقط کافیه بیای به شیخان بگی , اون خودش موضوع رو حل میکنه .
گفتم چشم تیمسار . شما اجازه بدهید فکرهامو بکنم . تصمیم ام رو به آقای شیخان اطلاع میدم . اما بعد از اون روز , اگر شما فکری در این مورد کردی من هم فکری کرده ام . ولی چند روز بعد از آن بود که , آقا فکری گفت به توانایی بگین که بیاید با او صحبت دارم . رفتم پیش آقا فکری و او گفت از تو میخوام که داستان رفتنت پیش خسروانی را بمن بگی و من نیز برایش شرح دادم .
حسین فکری گفت : ببین آقای توانایی , شما هنوز جوانی و حالا حالا ها هم آینده داری و من هم حس میکنم که جای پدر شما هستم ولی بدان که اگر تیمسار بمن چنین پیشنهادی میکرد بلافاصله میپذیرفتم و میرفتم با اینکه خودت میدونی من با او چقدر اختلاف دارم . شما داری اشتباه میکنی . همین امروز برو پیش شیخان و پیشنهاد تیمسار رو قبول کن . دیر هم نشده . برو پیش شیخان و بگو که من فکر هامو کرده ام و حالا اومدم که عضو باشگاه تاج بشوم .
رو به او گفتم :
آقا فکری , شما که بمن پولی نمیدهید . بنابر این یک ورزشکار صد درصد آماتور هستم و میدانید که پیراهن باشگاهم را برای پول نمیفروشم و برای تعهدی که به باشگاهم میسپارم ارزش فراوان قائلم . در تمام طول دوران ورزشی ام , هیچ پولی از بابت ورزش دریافت نکردم . حتی دفعه نخستی که برای تیم ملی انتخاب شده بودم یادمه که ما را دعوت کرده بودند به استادیومی در میدان خراسان برای تمرین و ساعت تمرین هم شش و نیم صبح تا هشت و نیم صبح بود و ماشین هم اغلب در ان ساعت ها سخت پیدا میشد . بنابر این یکی دو بار از شمرون تا آنجا را پیاده رفتم که البته بد هم نبود و در ان دوره کلی بدن سازی کردم .
این اعتقاد من بوده همیشه , که ورزشکار می بایست به باشگاهش وفادار باقی بماند حتی که اگر از این بابت دیناری دریافت نکرده باشد . بعقیده من اون لباسی که بر تن یک ورزشکار باشگاهی است , بخشی از شخصیت اوست . این دیدگاه من است و گفتم که ” نه ” من نمیروم . کاپیتانی تیم ملی , کاپیتانی تاج … هر کاپیتانی که پیشنهاد بشود , باز هم در عقیده و تصمیم ام بی تاثیر خواهد بود و زمانی از این باشگاه ( تهرانجوان ) خواهم رفت که بروم دنبال کاری دیگر و سازندگی و …. و همین هم شد و تا سال ۱۳۴۹ بهمراه تهرانجوان ( طوفان ) در مسابقات حضور داشتم .
* استاد عزیز تصویری از شما موجود است که گویا عضو یک تیم بسکتبال هستید و در آن , آقا فکری نیز حضور دارد اگر چه چندان دیگر بقول معروف سرفرم نیست !! ….
درسته …. عکس بسیار جالبی هست و برای من حاوی یک دنیا خاطره …. نخست اشاره کنم که هرگز آقا فکری رو آنگونه که در تصویر میبینید تصور نکنید . با همان شرایط و وزن , چنان میدوید و پر تلاش بازی میکرد که همه رو متعجب می ساخت . اونجا هم فکر کنم ۴۰ سالی داشت . آن تیم , تیم بسکتبال تهرانجوان است و بجز من و آقا فکری , سردبیر هفته نامه دنیای ورزش ( بیژن رفیعی ) نیز در آن عکس حضور دارد . این مسابقه ای بود که در سالن هفتم تیر فعلی با تیم آمریکایی های مقیم ایران برگزار شد , خاطره ای که از ان مسابقه دارم این است که در ان روز بازیکنان تیم روبرو , قد و قامت بلندی داشتند اما پرش هایشان کم بود در یک برخورد من پریدم و توپ رو از روی دست حریف ام زدم اما وقتی آمدم پایین , پایم روی پای حریف رفت و پیچید و سه تا از مهره هاش زد بیرون و همین , کار ام رو برای ۶ ماه عقب انداخت . اون سالهای نخست هم والیبال بازی میکردم و هم بسکتبال اما پس از این مسابقه وقتی که خوب شدم دیگه بسکتبال رو بوسیدم و گذاشتم کنار و گفتم از این پس دیگه فقط والیبال .
* تیم بسکتبال تهرانجوان و مسابقه دوستانه با تیم آمریکایی های مقیم ایران …. سالن هفتم تیر – ۱۳۴۲
حسین فکری ( ۷ ) , غلامرضا توانایی ( ۱۲ ) , بیژن رفیعی ( ۱۳ ) , امیر احمدی با عینک …..
============================
* اکنون بپردازیم به شاخصترین بخش دوران ورزشی شما …. آن روزها که ۱۰ هزار هوادار پرشور پرسپولیس , یکپارچه با عشق فریاد میزدند ” توانایی … توانایی …. به تیم ما خوش آمدی …. ” از آن روزهای با شکوه بگویید و اینکه بواقع چگونه شد که به باشگاه پرسپولیس راه یافتید …
استاد عزیز لبخندی میزند و سپس چنین گفت :
البته شما لطف دارید …. این تنها محبت هواداران بوده است …. خدا رحمت کند آقای شعبان نیک صفت و محمد بوقی را …. که چه خاطراتی پس از سالها برایم زنده شد . آنها در همان قهوه خانه بهارستان که مرکز هواداران پرسپولیس بود , مینشستند و شعارها را با سایرین هماهنگ میکردند .
در سال ۱۳۴۹بود که مدرک کارشناسی ارشدم رو در رشته حسابداری دریافت کردم و از همانجا , دیگر بازیگری رو نیز کنار نهادم و به حرفه ی مربیگری پرداختم . آن روزها مدیر داخلی باشگاه پرسپولیس فردی بنام منوچهر رفیق بود که او در وزارات دارایی نیز از همکاران ما بود اما , اون روزها منتقل شده بود به شرکت هواپیمایی ملی و مدیر ذی حساب آنجا بود . منوچهر رفیق از من دعوت کرد تا با باشگاه پرسپولیس همکاری کنم و هنگامی که آنجا رفتم , مرا به مرحوم ” علی عبده ” معرفی کرد و تاکید دارم که بگویم مرحوم علی عبده . چون باید همیشه از این شخص با احترام فراوان یاد کنم . اگر چه که سالها گذشته است اما آن دوره او به من خیلی لطف کرد و حتی جا دارد اشاره کنم او بود که با هزینه شخصی باشگاه پرسپولیس و کمک فدراسیون والیبال , مرا فرستاد ژاپن برای گذراندن دوره پیشرفته مربیگری والیبال و همآنجا بود که باور دارم اگر تعریف از خود نباشد , دانش و اگاهی ام در والیبال در حد یک مربی خوب و قابل قبول افزایش یافت .
باشگاه پرسپولیس سالها قبل از آمدن من , یک تیم والیبال داشت که البته چندان مطرح نبود و در زیر گروه رقابت میکرد و سپس هم از صحنه رقابتها خارج شد . وقتی من خدمت مرحوم علی عبده رسیدم و کمی در این رابطه گفتگو کردیم و از دوران بازیگری ام گفتم و مربیگری ام در منطقه شمرون و … , مرحوم عبده رو بما کرد و گفت هرچه که شما بگید درسته اما من باید عملکردش رو ببینم . این گوی و این میدان , برو شروع کن و من هم بلافاصله رفتم شروع کردم . ابتدا هفته ای سه روز تمرین گذاشتیم و با همین تیم نوجوانان و جوانان آغاز بکار کردیم و چیزی هم در حدود ۵ یا ۶ ماه زمان برد تا که بتوانم حرکات را به بازیکنان منتقل کنم و یاد دهم . دقیقا عین آقا جبار …. همانهایی را که سالها از جبار در تهرانجوان اموخته بودم , مو به مو در تیم جوان و نوپای باشگاه پرسپولیس , آموزش دادم . نحوه تمرینات و روش کار و … آنچنان که هرکسی تمرینات تهرانجوان رو زیر نظر اقا جبار دیده بود , کاملا میتوانست وجوه مشترک ان را با تمرینات پرسپولیس مشاهده کند و اینکه عقیده دارم او در امر مربیگری من نیز فراوان نقش داشته است به همین خاطر است .
پس از ۵ , ۶ ماه , کم کم مشاهده کردم که تیم داره آرام آرام شکل میگیره و به اصطلاح , خودی نشون میده …. هم در اسپک , هم در توپگیری , حرکات پا …. یواش یواش دارند بچه ها راه می افتند و سپس , چند تا تیم دعوت کردیم و چند تا بازی گذاشتیم و سرانجام با همان تیم نوجوانان در اولین دوره مسابقاتمان شرکت کردیم .
بازیکنان اغلب دو دسته بودند یکسری در رده نوجوان و تعدادی در رده جوانان . من آنها را بگونه ای میچیدم که یک سمت تیم نوجوانان باشد و سمت دیگر جوانان . چرا که تیم نوجوانان هدف ما بودند و در سمت دیگر تیم بزرگتر که در واقع انها خودشان , تیم رو اداره میکردند برای مثال تیم بزرگترها تشکیل یافته بود از عباس موسیوند که پاسورش بود و اسپکرها هم مثل مهدی رزاقی و رضا چیتگر هم دور و بر او بودند .
اکنون که صحبت از ان روزهای نخست تشکیل تیم پرسپولیس شد , بیکباره خاطره ای به ذهنم آمد که بسیار عجیب و بواقع بسیار دور از انتظارم بود … روزی بمن گفتند که یک اقایی آمده به باشگاه پرسپولیس و ادعا میکند که ما تیم توانایی رو ۳ بر صفر میزنیم . این تیم رو بدهید دست ما …. هرچه که پرسیدم این شخص کیست , کسی جوابی نداد . بنابر این قرار شد که تیمشان بیاید باشگاه و با تیم ما مسابقه بدهد .
نکته عجیب اما آنکه در آن تیمی که آمده بود به باشگاه , ۳ یا ۴ تا از همین بازیکنان خودمان که با ما تمرین میکردند و از نظر جثه و سن و سال نیز نسبت به سایرین بالاتر و درشت تر بودند حاضر بودند , در واقع آنها قصد داشتند با بازیکنان خودمان , تیم ما را شکست دهند !!! … اما جالب آنکه آن روز , دقیقا همه چیز بر عکس شد و همان بچه های نوجوان و کم سن و سال , بواسطه همان اموزشهایی که دیده بودند , مقابل انها چنان فعالیتی از خود نشان دادند که درست بر عکس انچه که آنها گفته بودند و ادعا کرده بودند , آن تیم ۳ بر صفر شکست خورد و با گردن شکستگی بسیار از باشگاه پرسپولیس بیرون رفت . حالا علی عبده هم اون بالا نشسته و بدقت داره جریان مسابقه رو تماشا میکنه . چرا ؟ چون که رفته بودند و به او گفته بودند که توانایی چنان و چنان …. و احتمالا قادر نیست که تیم باشگاه را آماده کنه و …. چندین بار رفتم و پرس و جو که چه کسی آمده و این مسائل را عنوان کرده , کسی جوابی نداد و سرانجام , بمن گفتند که آقایی بنام لواسانی که مامور سازمان امنیت هست , آمده و میگوید یک تیم قویتر آماده کنید تا تیمتان بیاید بالا …. ما میخواهیم تیم والیبال پرسپولیس قوی بشه آنگونه که همانند فوتبال , سرانجام دو باشگاه تاج و پرسپولیس رقیب همدیگه باشند و هیجان مسابقات باشگاهی والیبال افزایش پیدا کنه … بعدها اما مشخص شد که آن فرد , آقای اکبر قادری بوده است !! … بله دوست و همبازی دیرین و هم محلی که در اردوی تیم ملی نیز با هم بودیم و بواقع بازیکنی که من بوجودش افتخار میکردم . اصلا من بخاطر اسپک های اکبر قادری و شعبان محمدی در مدرسه شاپور تجریش , جرات و شهامت بازی کردن پیدا کردم . اسپک هایی که قادری میزد عالی بود و در من ایجاد شوق و شعف میکرد تا بسمت رشته والیبال و مسابقات و … بروم . و حالا همان شخص , امده بود تا با چهار تا از بازیکنان خودم , تیم مرا سه گیمه ببرد و احتمالا , موقعیت مرا پیش عبده متزلزل کند .
من تا مدتها با این موضوع درگیر بودم . چهارتا از بازیکنان خودم رو بیاوری تا تیم نو پایی که در حال شکل گیری بود رو …. اما بعد ها با خودم فکر کردم که بهر روی دیدی که چطور شد و اگر خدا بخواد انسان موفق بشه , خواهد شد و اگر خدا نخواهد کسی رو بجای کسی بنشونه خداوند کلمه ای را در کلام انسان قرار میده که با بیان آن کلمه خود انسان بر علیه خودش عمل میکنه و ضربه میزنه . پس از گذشت مدتی , زنگ زد و احوالپرسی و دلجویی ….. و تاکنون هم با یکدیگر رفیق هستیم .
اما خوب بعد از آن کار بخوبی پیشرفت و بمرور تیممان شکل حقیقی خود را پیدا کرد و در اولین دوره مسابقات جوانان که در سال ۱۳۵۱ برگزار شد به مقام دوم دست یافتیم و بخاطر دارم که حریفمان نیز در فینال تیم جوانان هما بود که آن شب هم یک مسابقه سخت و نزدیک پنج گیمه برگزار شد که البته همان کسب عنوان نائب قهرمانی نیز برای تیمی که برای نخستین بار در مسابقات حضور یافته بود , بسیار ارزشمند بود .
* استاد عزیز …. آنچه که شما در آن سالها انجام داده اید , بسیار در خور تحسین و ارزشمند می باشد چرا که تنها یکسال بعد از تشکیل تیم والیبال پرسپولیس , تلاش و پیگیری شما نتیجه میدهد و والیبال ما شاهد معرفی چهره هایی جوان و آینده دار است آنگونه که در رقابتهای قهرمانی کشور سال ۱۳۵۲ در مشهد دو بازیکن از تیم جوان پرسپولیس ( مهدی رزاقی و رضا چیتگر ) در تیم منتخب تهران حضوری موفق دارند و سپس در سال ۱۳۵۳ سه بازیکن از تیم شما ( مهدی رزاقی , رضا چیتگر , جلال شاه حسینی ) به اردوی تیم زیر ۲۳ سال ( امید ) جهت حضور در تورنمنت بین المللی استقلال افغانستان فرا خوانده شدند . چگونه آن تیم نوپا و ان جوانهای مستعد اما کم نام و نشان را به مرحله ی عضویت در تیمهای منتخب ایران , رساندید .

* تیم نوپای والیبال باشگاه پرسپولیس که در رقابتهای جام باشگاه های تهران با شایستگی تمام , پنجه در پنجه بزرگترین و قویترین تیم های والیبال باشگاهی ایران انداخت و سرانجام با کسب رتبه پنجم به کار خود خاتمه داد . شاگردان استاد توانایی , اینچنین همگان را به حضوری مقتدر در سالهای بعد , امیدوار ساختند . عزیزان از راست …
ایستاده : رضا چیتگر , علی کوهستانی , مهدی رزاقی , اصغر رزاقی , حبیب رزاقی و غلامرضا توانایی
نشسته : عباس موسیوند , کمال سردشتی , شهرام حقیقی , ? , محمد مددی
========================
همانگونه که پیشتر اشاره نموده ام , قوام و دانش مربیگری ام را , بویژه پیش از حضور در کلاس پیشرفته مربیگری والیبال در ژاپن , مدیون تنها مربی ام حسین جبارزادگان هستم . بنابر این مو به مو انچه که طی سالها از او آموخته بودم را به بچه های نوجوان پرسپولیس منتقل کردم . البته جا داره که اشاره کنم , انها خود بسیار کوشا و مستعد بودند و روز بروز نیز با انگیزه تر به مصاف رقبا می رفتند . همانسال که در رقابتهای جام باشگاه های تهران و در حضور تیمهای پر مهره و پرسابقه دخانیات , تاج , تهرانجوان و هما در رتبه پنجم قرار گرفتیم , اغلب کارشناسان , تیم ما را بعنوان پدیده مسابقات معرفی کردند و عقیده دارم چنانچه مدیران باشگاه پرسپولیس , قدری حوصله بخرج میدادند و تامل میکردند , با گذشت تنها یک یا دو فصل همان تیم , قادر بود در جمع سه تیم نخست ایران باشد .
* به نکته بسیار مهمی اشاره نمودید ….. چرا که در آخرین روزهای سال ۱۳۵۳ , فضای ورزش ایران تحت الشعاع یک خبر داغ بود و آن عبارت بود از انتقال سه چهره درخشان و ملیپوش باشگاه تاج ( هوشنگ ملک لو , خسرو نیاکیان , ناصر میرفخرایی ) به باشگاه پرسپولیس ….
